Posts tonen met het label strip. Alle posts tonen
Posts tonen met het label strip. Alle posts tonen

maandag 22 december 2014

Boos!


Laatst was ik boos! Op de juf van een van mijn kinderen. Omdat ze gezegd had dat strips lezen niet “echt” lezen is. Slechte Belg denk ik dan. In dit land werd de strip zowat uitgevonden en hele generaties, waaronder ikzelf, hebben leren lezen met Jommeke, Suske en Wiske en Nero, met Lucky Luke en de Blauwbloezen. Mijn beeld van de middeleeuwen werd aanschouwelijk gemaakt door de Rode Ridder en de eerste kennismaking met de Romeinen verliep via Asterix & Obelix. Wat de eerste wereldoorlog betreft heb ik dit jaar mijn schade op literair vlak wel ingehaald maar ook daar: het allereerste boek dat ik daar ooit over gelezen heb was de strip “Loopgravenoorlog” van Jacques Tardi en nog steeds vind ik dit een van de allersterkste introducties op de gruwel van de oorlog.

Maar goed, de juf vond dat dus niet “echt” lezen. Ondertussen zijn we veranderd van school en hopelijk staan ze daar welwillender tegenover wat niet voor niets de 9e Kunst genoemd wordt. Nog steeds lees ik graag strips. Na de kinderstrip volgde de volwassenen strips. Van reeksen als “Murena”, “Het Kruis van Cazenac”, en “De Schorpioen” kan ik nog steeds genieten al vind ik veel volwassenenstrips tegenwoordig net iets te wreed en te expliciet.

Ik heb dit jaar de graphic novel (her)ontdekt. Het blijft puur genieten van wat sommigen bij elkaar schrijven én tekenen. Van de Iraanse Marjane Satrapi las ik “Persepolis” over de Iraanse revolutie en de moeilijke jaren van ballingschap in Europa. Grafisch een echte krachttoer in prachtig zwart en wit. Evenzo “Gavrillo Princip”van Hendrik Rehr of het prachtige “Blauw is een warme kleur” over het moeizame uit de kast komen van een lesbisch meisje. Ondertussen is de strip verfilmd als “La Vie d'Adèle”.

Nog het strafst van al vond ik “Het Zotte Geweld” van Joris Vermassen. De graphic novel gaat over een uiterst pijnlijke fase in het leven van een stand-up comedian. Hij bouwt met veel vallen en opstaan aan zijn carrière, zorgt ondertussen voor zijn terminaal zieke zus en soulmate en moet het hoofd bieden aan spanningen in zijn relatie. Troost vindt hij in de kunst van Rik Wouters naar wiens kunstwerk de titel verwijst. Ingenieus weeft Vermassen grote thema's als pijn en lijden, liefde en overspel, troost en hoop door elkaar. Bovendien prachtig en doorleefd getekend. Zonder meer de topper van dit jaar. De knipoog naar Rik Wouters, zowel naar zijn zindelijke opus magnum als naar zijn ziekte, maakt de strip af. Ik zou mijn top vijf van dit jaar eens aan de juf cadeau moeten doen, opdat ze nooit meer zegt strips geen grote literatuur kunnen zijn.

graphic novel top 5

1/ Joris Vermassen, Het Zotte Geweld, Uitgeverij Vrijdag, 2013
2/ Jacques Tardi, Loopgravenoorlog, Casterman
3/ Marjane Satrapi, Persepolis, Atlas, 2005
4/ Blauw is een warme kleur, Julie Maroh, Glénat, 2011
5/ Hendrik Rehr, Gavrilo Princip, Bloann, 2014


donderdag 17 juli 2014

Gavrilo Princip - graphic novel van Henrik Rehr

Bij mijn generatie staat 11 september in het geheugen gegrift, honderd jaar geleden was dat 28 juni. Op 28 juni 1914 vermoordde Gavrilo Princip aartshertog Franz Ferdinand in Sarajevo. Zijn dodelijke schot was het allereerste van een hele wereldoorlog. Dat drieste wapenfeit van Princip is genoegzaam bekend maar over de tragische figuur van Gavrilo Princip zelf is raar genoeg weinig geweten. De Deens/Amerikaanse tekenaar Henrik Rehr brengt daar nu verandering in met een uitgebreide biografie in de vorm van een graphic novel.

En wat voor één. Historisch onderbouwd, belicht Rehr alle hoeken en kanten van de geschiedenis van Bosnië, Servië en Oostenrijk-Hongarije, wroet hij in de levensloop van Princip én diens slachtoffer Aartshertog Franz-Ferdinand. Van bij hun geboorte tot aan hun dood. De een is van straatarme komaf ergens in de Balkan, de ander groeit op in de statige paleizen in Wenen.

We zien hoe Gavrilo zich ontpopt van een matige student tot een geradicaliseerde terrorist onder invloed van de anarchistische lectuur van Bakoenin en Kropotkin. Princip - etnisch gezien een Bosnische Serviër - leeft in Sarajevo onder het al bij al vrij liberale regime van Oostenrijk-Hongarije maar komt tijdens een reis naar Belgrado - een kweekvijver voor uitwijkelingen uit Oostenrijks-Hongaars Bosnië - in de ban van de Groot-Servische gedachte. Vanaf dan is het hek van de dam en stelt hij zijn leven in dienst van een wel erg naïeve onafhankelijkheidsstrijd. Hij wordt een speelbal in handen van Servische nationalisten, gegroepeerd in de terroristische groepering “De Zwarte Hand” die hem en zijn vrienden van wapens, geld en een smokkelnetwerk voorzien om de moord uit te voeren.

Rehrs strip biedt een inkijk in Princips leven en zijn motieven voor de moord. Hij putte daarvoor o.a. uit de notulen van Princips proces. Hij toont ons Gavrilo Princip als en tragische figuur. Degene die de trekker overhaalde en daarmee de geschiedenis veranderde. Al is de ondertitel van de strip eigenlijk fout gekozen. Het is onderhand immers wel duidelijk dat die oorlog er zonder hem ook wel was gekomen....



Henrik Rehr - Gavrilo Princip, Biloan, 2014